ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ေတာ္ႏွင့္ ေလ်ာ့က်လာေသာ စိမ္းလန္းဧရိယာ

javascript

လူေတြအသက္ရွင္ေနထိုင္ရာ ေန႔စဥ္ဘဝမွာ မရွိမျဖစ္ လိုအပ္တဲ့ စိမ္းလန္းဧရိယာေတြဟာ ရန္ကုန္အပါအဝင္ ၿမိဳ႕ႀကီးေတြမွာ တစ္ႏွစ္ထက္တစ္ႏွစ္ ေလ်ာ့က်လို႔ လာေန ပါတယ္။ စိမ္းလန္းဧရိယာေတြ ေလ်ာ့က်လာျခင္းဟာ က်န္းမာေရး၊ လူမႈေရး၊ စီးပြားေရးနဲ႔ ႏိုင္ငံေရး စတာေတြနဲ႔ ဆက္စပ္ပတ္သက္ေနပါတယ္။

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ေတာ္မွာ ေနထိုင္တဲ့ လူတစ္ဦးခ်င္းစီ အတြက္ အသုံးခ်ႏိုင္တဲ့ စိမ္းလန္းဧရိယာ အက်ယ္အဝန္း မွာ ႏွစ္ေပါင္း ၂၅ ႏွစ္အတြင္း ၄၀ ရာခိုင္ႏႈန္းနီးပါး က်ဆင္းသြားခဲ့တယ္လို႔Another Development Policy Think-Tank က ျပဳစုထားတဲ့ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရွိ စိမ္းလန္းဧရိယာ မ်ား မူဝါဒစာတမ္းမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕မွာ ပန္းၿခံအေရအတြက္ စုစုေပါင္း ၆၃ ခုရွိၿပီး အက်ယ္အဝန္းမွာ ၅၂၂ ဧကရွိရာ လူတစ္ဦးခ်င္းစီ အတြက္ အသုံးျပဳႏိုင္တဲ့ စိမ္းလန္းဧရိယာ ၄ ဒသမ ၄ စတုရန္းေပရွိပါတယ္။ ကမာၻ႔က်န္းမာေရးအဖြဲ႕ကေတာ့ လူတစ္ဦးလွ်င္ စိမ္းလန္းဧရိယာ အနည္းဆုံး ၁၀ဝ စတုရန္းေပရွိသင့္တယ္လို႔ အႀကံျပဳထားပါတယ္။

ရန္ကုန္မွာ ေႏြရာသီဆိုရင္ ပုံမွန္ထက္ပိုပူျပင္းလာၿပီး ေျမေအာက္ေရ ေလွ်ာ့နည္းလာကာ မိုးရာသီေတြမွာ ေရမၾကာခဏ ေရလႊမ္းျခင္းကို ခံေနရပါတယ္။ ရာသီဥတုနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ထိလြယ္ရွလြယ္ျဖစ္ေနတာေတြဟာစိမ္းလန္းဧရိယာေတြရဲ႕ ရာသီဥတုထိန္းညႇိႏိုင္မႈေတြ၊ ရာသီဥတုေအးျမေစတဲ့ သက္ေရာက္မႈေတြ၊ ေရကိုစုပ္ယူ ထိန္းထား ႏိုင္တဲ့စြမ္းအား(sponge functions) ေတြ မရွိျခင္းေၾကာင့္လို႔ျဖစ္တယ္လို႔ စာတမ္းအတြက္ သုေတသနျပဳလုပ္သူAnother Development မွ ကိုေရခ်မ္းက ေျပာပါတယ္။

စိတ္က်န္းမာေရးနဲ႔ပတ္သက္ၿပီးေတာ့လည္း သတိထားရမယ့္ အေျခအေနျဖစ္ေနၿပီး လူေတြက အလြယ္တကူ စိတ္ဓာတ္က်မႈေတြ မ်ားလာတာကို ေတြ႕ျမင္ေနရေၾကာင္း၊ အက်ိဳးဆက္အေနနဲ႔ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ သတ္ေသမႈေတြ မ်ားလာႏိုင္ေျခရွိတယ္လို႔လည္း ကိုေရခ်မ္းက ေျပာပါတယ္။

ဒါ့ျပင္ ရာသီဥတု ပိုမိုပူျပင္းလာမႈေတြေၾကာင့္ ၿပီးခဲ့တဲ့၂၀၁၉ ေႏြရာသီမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းက တိုင္းေဒသႀကီး နဲ႔ ျပည္နယ္ ကိုးခုမွာ အပူေလျဖတ္ေရာဂါျဖစ္ပြားသူ ၁၄၉ ဦးထိရွိခဲ့ၿပီး ေသဆုံးသူအေရအတြက္ဟာ ၃၀ ရွိခဲ့ပါတယ္။

ဒါေတြကို တစ္ဖက္တစ္လမ္းက ထိန္းညႇိေပးႏိုင္တဲ့ စိမ္းလန္းဧရိယာေတြဟာ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕အတြက္ မရွိမျဖစ္ လိုအပ္ေနပါတယ္။ စိမ္းလန္းဧရိယာေတြဟာ ရာသီဥတု ခံႏိုင္ရည္ရွိဖို႔ အေထာက္အကူျပဳတဲ့ အေၾကာင္းအရာ တစ္ရပ္ဆိုတာ ျငင္းလို႔မရႏိုင္ပါဘူး။

"ရာသီဥတုဒဏ္ခံႏိုင္တဲ့ၿမိဳ႕ျဖစ္ဖို႔ စိမ္းလန္းဧရိယာ ေတြက အေရးႀကီးတယ္၊ စိမ္းလန္းဧရိယာေတြဟာ မိုးတြင္း မွာ ေရကို စုပ္ယူထိန္းထားၿပီး ေႏြမွာေျမေအာက္ေရကို ျပန္လည္ျဖည့္တင္းေပးႏိုင္တယ္"လို႔ ကိုေရခ်မ္းက ဆိုပါ တယ္။

ႏိုင္ငံရဲ႕ စီးပြားေရးတိုးတက္လာတာနဲ႔အမွ် ပန္းၿခံေျမ ေနရာေတြမွာ ကြန္ကရစ္ေတြ လ်င္ျမန္စြာ ေနရာယူလာျခင္း ေတြကို အေရးယူၾကပ္မတ္ျခင္းမရွိရင္ မိုးေရေတြဟာ ေျမထဲကိုစိမ့္ဝင္ႏိုင္မႈမရွိဘဲ၊ ေႏြရာသီ ေရခမ္းေျခာက္ျခင္း၊မိုးရာသီမွာ ေရလႊမ္းမိုးျခင္းေတြကို အၿမဲတေစ ခံစားသြား ရမွာျဖစ္တယ္လို႔ ၿမိဳ႕ျပအင္ဂ်င္နီယာတစ္ဦးျဖစ္သူ ဦးေက်ာ္ေက်ာ္ႏိုင္က ေျပာပါတယ္။

"စိမ္းလန္းဧရိယာေတြရွိေနဖို႔က ရန္ကုန္ၿမိဳ႕အေနနဲ႔ လိုကိုလိုအပ္ေနပါတယ္။ စိမ္းလန္းဧရိယာေတြ ေလ်ာ့က် လာျခင္းဟာ က်န္းမာေရး၊ စီးပြားေရးတို႔အျပင္ လူေတြနဲ႔ သက္ဆိုင္ေနတဲ့က႑တိုင္းကို ဆိုးက်ိဳးေတြပဲ သက္ေရာက္ ေစပါလိမ့္မယ္"လို႔ ဦးေက်ာ္ေက်ာ္ႏိုင္က ေျပာပါတယ္။

ရန္ကုန္ရဲ႕လူဦးေရဟာ ၁၉၉၀ ျပည့္ႏွစ္နဲ႔ႏႈိင္းယွဥ္ရင္ ႏွစ္ဆနီးပါေလာက္ရွိလာၿပီး ထပ္တိုးဖို႔ အလားအလာ လည္း ရွိေနပါတယ္။ ရန္ကုန္ဟာ လူဦးေရမ်ားတာနဲ႔အမွ် ႏိုင္ငံရဲ႕ ဂ်ီဒီပီ အဓိကထုတ္လုပ္ေနတဲ့ေနရာလည္း ျဖစ္ပါ တယ္။ လူေတြရဲ႕ ထုတ္လုပ္ႏိုင္မႈစြမ္းအား ပိုေကာင္းလာဖို႔ စိမ္းလန္းဧရိယာေတြဟာ ေထာက္ပံ့ေပးေနတာျဖစ္ၿပီး တိုးပြားလာတဲ့ လူဦးေရကို ျဖည့္ဆည္းေပးမယ့္ စိမ္းလန္း ဧရိယာေတြ ပိုမိုလိုအပ္ေနမွာျဖစ္ပါတယ္။

စိမ္းလန္းဧရိယာေတြ ေလ်ာ့က်လာျခင္း အေၾကာင္း ရင္းတစ္ခုကေတာ့ လူဦးေရ တိုးပြားလာျခင္းျဖစ္ၿပီး ဒုတိယအခ်က္ကေတာ့ စီးပြားေရး ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္လာမႈ ေၾကာင့္ျဖစ္တယ္လို႔ ကိုေရခ်မ္းက ဆိုပါတယ္။

"ရွိေနတဲ့ စိမ္းလန္းပမာဏက တိုးပြားလာတဲ့ လူဦးေရ ကို မျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္ေတာ့ဘူး၊ တိုးပြားလာတဲ့ လူဦးေရ ကို လက္ခံႏိုင္ဖို႔အတြက္ အေဆာက္အအုံေတြ စိမ္းလန္း ဧရိယာေနရာမွာ အစားထိုးေဆာက္လာၾကတယ္၊ ဒီေတာ့ရွိၿပီးသား စိမ္းလန္းဧရိယာေတြလည္း အရည္အေသြးက် လာတယ္"လို႔ ၎က ေျပာပါတယ္။

ဒါ့ျပင္ စိမ္းလန္းဧရိယာေတြထဲမွာ စားေသာက္ဆိုင္ ေတြ၊ အျခားအေဆာက္အအုံေတြ၊ ေၾကာ္ျငာနဲ႔ ပတ္သက္ တဲ့ ဆိုင္းဘုတ္ေတြ၊ ယာယီအေဆာက္အအုံေတြ ေနရာဝင္ယူေနၾကတာလည္း ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ေနရာအႏွံ႔မွာ ေတြ႕ျမင္ေနရပါတယ္။

စိမ္းလန္းဧရိယာေတြဟာ ႐ုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာက်န္းမာေရး၊ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာက်န္းမာေရးအတြက္ အလြန္အေရးႀကီးတဲ့ အခန္းက႑မွာပါဝင္ၿပီး စိမ္းလန္းဧရိယာေတြ ေလ်ာ့က် မသြားေရး၊ ျပန္လည္တိုးတက္လာေရးအတြက္ အစိုးရသာ မက ျပည္သူတစ္ေယာက္ခ်င္းစီတိုင္းမွာလည္း တာဝန္ရွိ တယ္လို႔ ၿမိဳ႕ျပႏွင့္ အိမ္ရာဖြံ႕ၿဖိဳးေရးဦးစီးဌာမွ ဒုတိယၫႊန္ ၾကားေရးမ·း ေဒၚစံပယ္ျဖဴလြင္က ေျပာပါတယ္။

"သဘာဝတရားကို ပစ္ပယ္ထားရင္၊ အေလးမထားရင္ သဘာဝတရားႀကီးက လူေတြကို ျပန္ၿပီးဒဏ္ခတ္ပါလိမ့္ မယ္၊ ဒါေၾကာင့္ စိမ္းလန္းဧရိယာေတြ ေလ်ာ့က်မသြားဖို႔အစိုးရက လုပ္ရမွာေတြလည္းရွိသလို ျပည္သူေတြကိုယ္ တိုင္ကလည္း သဘာဝတရားကို ခ်စ္ျမတ္ႏိုးၿပီး ထိန္းသိမ္း ေစာင့္ေရွာက္ၾကဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္"လို႔ ေဒၚစံပယ္ျဖဴလြင္ က ေျပာပါတယ္။

ၿမိဳ႕ျပဖြံ႕ၿဖိဳးမႈရဲ႕ သေကၤတျဖစ္တဲ့ လူမႈအေဆာက္အအုံ ေတြကို ေဆာက္လုပ္တဲ့ေနရာမွာ စိမ္းလန္းဧရိယာေတြကို အခ်ိဳးက်ထည့္သြင္းေဆာက္လုပ္ဖို႔ ဥပေဒစည္းမ်ဥ္းစည္း ကမ္းေတြ ခိုင္ခိုင္မာမာမရွိေသးတာကလည္း စိမ္းလန္း ဧရိယာေတြ ေလ်ာ့က်လာေစတဲ့ အခ်က္ေတြထဲက တစ္ခု ျဖစ္တယ္လို႔ ဦးေက်ာ္ေက်ာ္ႏိုင္က ဆိုပါတယ္။

"အစိုးရအေနနဲ႔ ပိုမိုလႊမ္းၿခဳံႏိုင္တဲ့ မဟာဗ်ဴဟာေတြ၊ ဥပေဒစည္းမ်ဥ္းေတြကို ေရးဆြဲသင့္တယ္၊ ဒါမွသာ ေရရွည္မွာ စိမ္းလန္းဧရိယာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အေကာင္အထည္ေဖာ္တဲ့အခါ အေထာက္အကူျဖစ္ေစလိမ့္မယ္"လို႔ ဦးေက်ာ္ေက်ာ္ႏိုင္က ဆိုပါတယ္။

ႏိုင္ငံတကာမွာ ၿမိဳ႕ေနလူေတြဟာ ပိုၿပီးအထီးက်န္လာ၊ ပိုၿပီးဖိအားေတြမ်ားလာတဲ့အတြက္ စိတ္ဓာတ္က်မႈေတြ လြယ္လာတာေၾကာင့္ စိတ္က်န္းမာေရးကို အေရးေပး လုပ္ေဆာင္လာတာ ေတြ႕ရပါတယ္။ ထိုသို႔လုပ္ေဆာင္ရာမွာ စိမ္းလန္းဧရိယာေတြဟာ အဓိကအခန္းက႑မွာ ပါဝင္ေနတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။

ဒါ့ျပင္ အစိုးရအေနနဲ႔ ပထမဆုံးလုပ္ရမွာက ရွိၿပီးသားစိမ္းလန္းဧရိယာေတြ ထပ္မေလ်ာ့သြားေအာင္ ထိန္းသိမ္းဖို႔ လိုအပ္သလို အေဆာက္အအုံေတြ တည္ေဆာက္တဲ့အခါမွာ စိမ္းလန္းဧရိယာအခ်ိဳးအစား ထည့္သြင္းရမယ္ ဆိုတဲ့ မူဝါဒေတြကို ထည့္သြင္းစဥ္းစားေရးဆြဲသင့္တယ္လို႔ စာတမ္းမွာ အႀကံျပဳေဖာ္ျပထားပါတယ္။

ဒါ့ျပင္ စိမ္းလန္းဧရိယာေတြနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ သတင္း အခ်က္အလက္ေတြ မွန္ကန္ေအာင္ ျပဳလုပ္ထားသင့္ၿပီး လူထုသိႏိုင္ေအာင္ တစ္ႏွစ္တစ္ခါ ထုတ္ျပန္သင့္တယ္ လို႔လည္း ကိုေရခ်မ္းက ဆိုပါတယ္။

ပုဂၢလိကက႑အေနနဲ႔ အမ်ားပိုင္ စိမ္းလန္းဧရိယာ ေတြမွာ အစားထိုးလုပ္ငန္းေတြမလုပ္ဖို႔၊ အေဆာက္အအုံ ေတြ ေဆာက္တဲ့အခါမွာ စိမ္းလန္းဧရိယာအခ်ိဳးအစား (green coverage ratio) ထည့္သြင္းပါဝင္ဖို႔နဲ႔ ရာသီဥတုဒဏ္ခံႏိုင္တဲ့ အေဆာက္အအုံဒီဇိုင္းေတြကို ေရးဆြဲၿပီး ေငြေၾကးရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံဖို႔ မျဖစ္မေနလုပ္ေဆာင္သင့္တယ္လို႔ လည္း ကိုေရခ်မ္းက ေျပာပါတယ္/

Source : Myanmar Time

Facebook comments